1) De Spaanse overheidsschuld bedroeg in juli 99,9 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Dat is 2,4 procentpunt minder dan een jaar eerder. Het is de eerste keer sinds februari 2020, vlak voor de coronapandemie, dat Spanje onder de symbolische grens van 100 procent duikt. Dat betekent niet dat Spanje tientallen miljarden euro's schuld heeft afgelost. In absolute cijfers bedraagt de staatsschuld nog altijd 1.744 miljard euro. De grote motor van de dalende schuldgraad is de sterke groei van de Spaanse economie. Als het bbp sneller groeit dan de schuldenberg, wordt die schuld vanzelf relatief kleiner.

Het contrast met België wordt steeds groter. België kampt niet alleen met een hogere schuldgraad, maar ziet die de komende jaren verder oplopen. De Nationale Bank verwacht dat de Belgische overheidsschuld stijgt van 107,9 procent van het bbp eind vorig jaar naar 111,3 procent dit jaar en bijna 115 procent in 2028. Ook het begrotingstekort blijft met meer dan 5 procent hardnekkig hoog. (Bron: De Tijd)

2) Na de wereldwijde financiële crisis hebben centrale banken zichzelf opnieuw uitgevonden als de ultieme kopers van obligaties wanneer niemand anders dat nog wil doen. Scott Bessent is niet de centrale bank, Kevin Warsh wel. En in Europa is dat Christine Lagarde. Mocht Frankrijk onder een president Le Pen of een president Mélenchon een reddingsoperatie nodig hebben, dan zal de ECB daar uiteraard aan meewerken, vermoedelijk door haar Transmission Protection Instrument (TPI) te activeren, onder het valse voorwendsel dat de financiële problemen het gevolg zijn van een speculatieve aanval door obligatiebeleggers die landen met ontsporende overheidsfinanciën afstraffen. (Bron: EuroIntelligence)

3) Een analyse van Lira Mota van het Massachusetts Institute of Technology, bijgewerkt door Hanno Lustig van Stanford University, vergelijkt Amerikaanse staatsobligaties met bedrijfsobligaties met de hoogste kredietwaardigheid, na correctie voor hun wanbetalingsrisico. Daaruit blijkt dat de ‘convenience yield’ — het rendement dat beleggers bereid zijn op te geven om traditioneel uitzonderlijk veilige en liquide Amerikaanse staatsobligaties aan te houden — in juli van dit jaar vrijwel volledig was verdwenen. Dat is een kostbaar privilege om te verliezen op een moment dat de Verenigde Staten jaarlijks biljoenen dollars moeten ophalen op de obligatiemarkt. (Bron: The Economist)

6) Een analyse van Lira Mota van het Massachusetts Institute of Technology, bijgewerkt door Hanno Lustig van Stanford University, vergelijkt Amerikaanse staatsobligaties met bedrijfsobligaties met de hoogste kredietwaardigheid, na correctie voor hun wanbetalingsrisico. Daaruit blijkt dat de ‘convenience yield’ — het rendement dat beleggers bereid zijn op te geven om traditioneel uitzonderlijk veilige en liquide Amerikaanse staatsobligaties aan te houden — in juli van dit jaar vrijwel volledig was verdwenen. Dat is een kostbaar privilege om te verliezen op een moment dat de Verenigde Staten jaarlijks biljoenen dollars moeten ophalen op de obligatiemarkt. (Bron: The Economist)

7) Nieuw onderzoek suggereert dat de invoering van AI door bedrijven zich voorlopig subtieler laat voelen dan door massaal banenverlies: de lonen stijgen trager en er komen minder nieuwe vacatures bij, vooral voor jongeren. Sania Edlich van Princeton en Torsten Slok, hoofdeconoom van Apollo Global Management, onderzochten 321 beroepen. In banen die sterk aan AI zijn blootgesteld, groeiden de lonen de afgelopen drie jaar minder snel, terwijl het totale aantal werknemers ongeveer gelijk bleef. Hun conclusie: bedrijven gebruiken de productiviteitswinst van AI voorlopig niet zozeer om werknemers te ontslaan, maar om met hetzelfde aantal mensen meer te produceren en de loongroei af te remmen. Daardoor komt een groter deel van de AI-winst bij de werkgever terecht. (Bron: New York Times)

10) Een nieuwe AI-tool kan een wetenschappelijke paper in korte tijd omzetten in een AI-agent op maat, die fungeert als een soort ‘virtuele auteur’ van het onderzoek. Wetenschappers kunnen die agent vervolgens vragen stellen over de paper en onmiddellijk antwoord krijgen. Zo kunnen ze zich veel sneller inwerken in onderzoek uit vakgebieden waarmee ze minder vertrouwd zijn.

Maar Paper2Agent, zoals de tool heet, kan meer dan alleen vragen beantwoorden. De AI-agent kan de methodes uit de paper toepassen op een nieuwe dataset en zelfs zelfstandig samenwerken met AI-agents die gebaseerd zijn op papers uit andere wetenschappelijke disciplines. Een traditionele wetenschappelijke paper verandert zo van een statisch document in een interactieve kennisbron waarmee je kunt praten en werken. Volgens James Zou, computerwetenschapper aan Stanford University en medeauteur van de donderdag in Nature gepubliceerde paper, kan Paper2Agent ons helpen om ‘opnieuw na te denken over hoe kennis er in de toekomst uitziet’. (Bronnen: Nature/ Github/ James Zou)

12) Zowel Europa als Canada ondervinden de gevolgen van Trumps koers. Handelsoorlogen en een onbetrouwbaar NAVO-beleid drijven beide partijen dichter naar elkaar toe. Vooral op het gebied van artificiële intelligentie, kritieke grondstoffen en energie willen ze in de toekomst nauwer samenwerken, bijvoorbeeld via een technologiealliantie, gezamenlijke defensieprojecten en samenwerking in het Noordpoolgebied.

Een status als ‘partnerlid’ zou een primeur zijn. Daarvoor bestaat momenteel geen juridisch kader en alle 27 EU-lidstaten zouden ermee moeten instemmen. Het vrijhandelsakkoord CETA laat zien hoe moeilijk dat kan zijn: bijna twaalf jaar na het afronden van de onderhandelingen is het nog altijd niet door alle lidstaten geratificeerd. Vergelijkbare partnerschapsmodellen werden tot dusver afgewezen, onder meer voor Oekraïne en na de Brexit. (Bron: The Pioneer)

13) Amerika’s grootste politieke geldschieters kiezen bij de tussentijdse verkiezingen van dit jaar overwegend de kant van Donald Trumps Republikeinen. Miljardairs uit Silicon Valley en Wall Street pompen enorme bedragen in de Republikeinse campagne. Volgens een analyse van de Financial Times steunen 16 van de 20 grootste donoren Republikeinse kandidaten. George Soros vormt de opvallendste uitzondering aan Democratische zijde. Andere megadonoren financieren kandidaten die pleiten voor minder regels rond cryptomunten en gokken, of die de ontwikkeling van AI willen stimuleren.

De bedragen zijn enorm: meer dan een derde van de 2,8 miljard dollar die tot dusver voor de verkiezingscyclus 2025-2026 werd opgehaald, is afkomstig van slechts twintig megadonoren. Daarmee wordt de financiering van de Amerikaanse politiek steeds sterker geconcentreerd bij een kleine groep superrijken. (Bron: Financial Times)

14) De Global Cities Index 2026 van Oxford Economics bevestigt de dominantie van Europa en Noord-Amerika: New York en Londen blijven bovenaan dankzij hun grote economie en sterke arbeidsmarkt, terwijl 78 van de 100 hoogst gerangschikte steden in beide regio’s liggen. Azië is echter bezig aan een inhaalbeweging: vooral Chinese en Indiase steden groeien snel en Shanghai, Beijing en Delhi zullen richting 2050 tot de grootste stijgers in bbp behoren. Ook het Midden-Oosten wint terrein: Dubai en Riyad staan voor het eerst in de top 50. De onderzoekers verwachten dat deze verschuiving doorzet, omdat steden in Azië en het Midden-Oosten steeds meer hoogopgeleide werknemers, innovatieve bedrijven en investeringen aantrekken.

Brussel staat als eerste Belgische stad op plaats 25, gevolgd door Antwerpen op 57 en Gent op 68. Luik volgt pas op plaats 199 en Charleroi op 315. Daarmee behoren drie Belgische steden tot de mondiale top 70. Het volledige rapport kan hier worden gedownload. (Bron: Oxford Economics)

15) Onderzoekers lieten 36 studenten woorden met een digitale pen opschrijven en dezelfde woorden op een toetsenbord typen. Ondertussen maten ze hun hersenactiviteit. Bij het schrijven met de hand werkten veel meer hersengebieden met elkaar samen dan bij het typen. Dat komt waarschijnlijk doordat schrijven nauwkeurige handbewegingen vereist: je vormt iedere letter, ziet wat je schrijft en voelt tegelijk hoe je hand beweegt. Die combinatie stimuleert hersennetwerken die belangrijk zijn voor leren en onthouden. De onderzoekers besluiten daarom dat schrijven met de hand een plaats moet blijven houden op school. Typen blijft nuttig, maar om nieuwe informatie te verwerken en te onthouden lijkt schrijven met de hand doeltreffender 👇.(Bron: Frontiers in Psychology)

Bedankt om de Brevity Pro Midday Brief te lezen. Opmerkingen, tips,…? Deze nieuwsbrief sponsoren? Stuur me een bericht via [email protected]